Suya hızla girilince hangi parçalar etkilenir?

Yağışın çok olduğu zamanlarda yollarda ters eğim, hatalı yol yapımı ve tıkanmış yağmur suyu ızgaraları nedeniyle büyük su birikintileri m...

Yağışın çok olduğu zamanlarda yollarda ters eğim, hatalı yol yapımı ve tıkanmış yağmur suyu ızgaraları nedeniyle büyük su birikintileri meydana gelebilir. Bu birikintilerin ne kadar derin olduğu çoğu zaman anlaşılmazken geceleri bu birikintileri görmek bile mümkün olmayabilir.

Rölanti nedir? Motor rölantide ne kadar yakıt tüketir?

Bu tip su birikintilerine hızlı bir şekilde girmek araç ve sürücü üzerinde oldukça sert bir etki de yaratabilir. Araç seyir halindeyken sadece rüzgar ve sürtünme gücüne karşıdır. Su birikintisine hızlı bir şekilde girilmesi durumunda çok daha yoğun bir ortam ile karşılaşılır ve su derinliğine bağlı olarak duvara çarpma etkisi bile hissedilebilir.

Yanlış yakıt kullanılırsa ne olur?

Ayrıca hızlı girilen derin bir su birikintisi nedeniyle aracın elektrik aksamı ve motoru da etkilenebilir. Diğer taraftan bir de suyun araca yaşattığı bir şok söz konusudur. Otomobillerin alt kısımları genellikle metal ve plastik malzemelerden oluşur. Bu malzemelerden metal olanları oldukça sağlam, dayanıklı ve ısıya karşı dayanıklı olmalarına rağmen çok yüksek sıcaklık farkının olduğu termal şoklara çok dayanıklı değildir ve yapısal değişikliklere uğrayabilir. 

Termal şok nedir?

Termal şokun ne olduğunu en rahat demirin çeliğe dönüştürüldüğü ısıl işlem ile anlatabiliriz. Araçların birçok yerinde kullanılan metallerden olan demir rahat şekil verilebilir bir malzemedir. Bükülebilir ancak kopması ve kırılması zordur. Ancak üzerinde dövme ve ışıl işlem uygulandığı zaman çeliğe dönüşür. Çelik oldukça sert ve sağlam bir malzemedir ve bükmek neredeyse imkansızdır. Belli bir noktada da bükülme olmadan kırılır veya kopar. Demiri çelik yapma işlemi ise temel olarak aşağıdaki şekilde gerçekleşir. 

Bahsettiğimiz ısıl işlem prosesleri kolay anlaşılması için basitçe anlatılmıştır. 
    • Demir belli bir dereceye kadar ısıtılır ve yumuşar
    • Ardından dövülerek şekli verilir ayrıca sertleştirilir
    • Şekli değişen ve hala çok sıcak olan demir suya ve yağa sokulur
    • Bu işleme ısıl işlem denir 
    • Isıl işlem sonucu demir artık çelik olmuştur
    • Seçilen sıcaklıklar aşırı yüksek veya su sıcaklığı aşırı düşük olursa metalde çatlama meydana gelebilir.
    • Ani ısı değişikliği olması nedeniyle malzeme termal şok geçirir.

Görüldüğü gibi çok yüksek ısıya sahip demire su verilince ortaya bambaşka özelliklere sahip bir yapı çıkıyor. Ayrıca çok sağlam olarak düşündüğümüz demir ve çelik aşırı farklı ısılara maruz kalırsa sağlamlığını kaybedip çatlayabilmektedir. 

Araçlar nasıl termal şok geçirir?

Demirin çeliğe dönüşümünde gördüğümüz gibi işlemin sıcaklık düzeyi çok önemlidir. Belli bir süredir seyir halindeki aracın soğuk bir su birikintisine hızlı bir şekilde girmesi de aynı şekilde araçtaki aşırı ısınan parçalara termal şok yaşatabilir. Termal şok sonucu ise bazı parçalarda çatlama meydana gelebilir. Termal şok sıcak motorun basınçlı su ile yıkanmasıyla da meydana gelebilir.

Motor yıkamak zaralı mı?

Özellikle belirli bir süredir kullanılan ve ısınmış bir araç soğuk bir havada yolda birikmiş derin bir su birikintisine hızlı bir şekilde girerse termal şok geçirme ihtimali oldukça yüksektir. Bu durumda soğuk su, hızın da etkisi ile tüm parçalara şiddetli bir şekilde temas eder ve sıcak parçaları etkiler. Böyle bir durumda araçta bulunan bu parçaların nasıl bir şok geçirdiğini önce 1 saat boyunca maksimum ısıdaki saunada vakit geçirip ardından buz dolu bir havuza atladığınızı hayal ederek anlayabilirsiniz. Ayrıca çok sıcak bir şey içip ardından dondurma yemekte benzer hisler uyandırabilir. Birinci örnek olmasa da ikinci örnek birçok kişinin başına gelmiştir ve dişlerdeki genleşme hissi bu durumu gayet iyi temsil etmektedir.

Termal şok hangi parçaları etkiler?

Konu hakkında temel noktamız sıcaklık olduğu için sıcaklığı en çok olan parçaların soğuk su ile temas etmesi durumunda termal şok geçirmesi ve çatlaması mümkündür. Ayrıca bu parçalar üzerindeki kaynaklarda şoktan etkilenebilir. Araçta en fazla ısınan parçalar ise şu şekildedir.

Hangi renk egzoz dumanı motorda hangi problemin işaretidir?
    • Motor (Blok çatlayabilir)
    • Turbo (salyangoz çatlayabilir)
    • Egzoz manifoldu (çatlayabilir)
    • Egzoz hattı (kaynaklar çatlayabilir)
    • Katalitik konvertör (kaynaklar çatlayabilir)
    • Fren diskleri (Sert fren yapılarak suya girilmişse diskler eğrilebilir veya çatlayabilir)
* Aşağıdaki resimler temsilidir. Termal şok nedeniyle çatlamamış olabilir. 


Suya hızlı girmek başka hangi parçaları etkiler?

Aracın termal şok geçirmesi sonucu bazı parçalarda çatlama meydana gelebileceği gibi özellikle elektrik sistemi de sudan etkilenebilir. Hava filtresinden su girmesi durumunda ise motorda çok ciddi hasarlar çıkabilir. Ayrıca çalışan motordaki kayışlar ve radyatör fanı suyu en ulaşılması zor yerlere kadar şiddetli bir şekilde sıçratabilir ve suyun motor bölmesinde yayılmasına neden olabilir.

Ayrıca birikmiş suya hızlı girmek aracın daha yoğun bir ortama girdiği anlamına girdiği için ani bir frenleme olur ve kontrol kaybedilebilir. Diğer taraftan aquaplanning yani kızaklama da meydana gelebilir ve aracın kontrolü kaybedilebilir.

Yağışlı havada güvenli sürüş için 5 altın kural

İlgili Konular

TEKNİK BİLGİ 3266887542075338208

Yorum Gönder Yorumlar

emo-but-icon

item